X
تبلیغات
آشنایی با فرهنگ، زبان و ادب کوردی

آشنایی با فرهنگ، زبان و ادب کوردی
kurdallameh 
قالب وبلاگ

شارستانی مه‌هاباد

جۆگرافیا 

شارستانی مه‌هاباد به‌ پانتایی 2591 کیلوو مه‌تری چوار گۆش و 215،529 که‌س جه‌ماوه‌ر  ( به‌ پێی سه‌ر ژمێری ساڵی 1390 ) له‌ هه‌ڵکه‌وته‌ی درێژی جۆگرافیایی 45 نمره‌ و 43 چرکه‌ی خۆر هه‌ڵاتی و پانتایی جۆگرافیایی 36 نمره‌ و 46 چرکه‌ی باشووری له‌ به‌شی هێڵی ڕێکی قه‌راری گرتوه‌ و به‌ دوو به‌شی ، ناوه‌ندی و خڵێفان خاوه‌نی 224 جێی نیشته‌جێیه‌ . مه‌هاباد خاوه‌ن ئاو و هه‌وای کوێستانی و زستانی سه‌رد و هاوینی تا ڕاده‌ێیک نێوانی نه‌ سه‌ر‌د و نه‌ گه‌رم و چوار وه‌رزی سه‌رنج ڕاکێشه‌ ، ڕووباری مه‌هاباد له‌ نێو شاری مه‌هاباده‌وه‌ ڕاده‌بوورێت .

خه‌ڵک و زمان ( هه‌ڵه‌گیری )

95% خه‌ڵکی ئه‌م شاره‌ به‌ زمانی کۆردی قسه‌ ئه‌که‌ن و سۆننی مه‌زهه‌بن ( و له‌ سه‌ر ڕێبازی شافێعین ) و ته‌نیا 2% له‌ جه‌ماوه‌ری ئه‌م شارستانه‌ شێعه‌ مه‌زهه‌بن که‌ زۆربه‌یان ڕێبوار و تۆرک زمانن . هه‌رهوه‌ها جه‌ماوه‌رێکی زۆر که‌م جوو و ئه‌رمه‌نیش ده‌ژین . ( 1 )

میژوو و هۆی ناو 

ناوی شارستانی مه‌هاباد له‌ ڕابردوودا به‌ زمانی تۆرکی ساوجبلاغ بووه‌ ( له زاراوه‌ی مه‌هابادی : سابلاغ ) له‌ سه‌رده‌می ده‌سه‌ڵاتی ڕه‌زا خان به‌ ناوی مه‌هاباد ناوی گۆڕا . سه‌باره‌ت به‌ وشه‌ی مه‌هاباد تا ئێستا زۆر باس کراوه‌ و مانای جۆرا و جۆریان بۆ گۆتوه‌ . به‌ مه‌هاباد ماد ئابادیشیان گۆتوه‌  . مه‌ه‌ ئابادیشیان وتوه به‌ مانای جێگاێیک  که‌  ته‌م و مژ ه‌ . له‌ کلتووری فارسیدا  سه‌باره‌ت به‌ وشه‌ی مه‌هاباد به‌م جۆره‌ نووسراوه‌ که‌ ناوی یه‌که‌م پێغه‌مبه‌رێکه‌ که‌ بۆ لای عه‌جه‌م نێرراوه‌ و کتێبێکی هێناوه‌ که‌ ناوی ده‌ساتیره‌ .                                 هێندێ که‌سیش له‌ سه‌ر ئه‌و بڕوان که‌ مه‌هاباد ناوی جێگاێیکه‌ که‌ پیاوه‌ گه‌وره‌کان ئاودانیان کردوه‌ . ئه‌م ناوچه‌ کۆنه‌ له‌ سه‌رده‌می کۆندا ناوه‌ندی ناوچه‌ کۆرد نشینه‌کان بووه‌ و به‌تلیمووس داروشاه و راولیستون به‌ ناوی داریاس ناوی ناوه‌ . ئه‌مڕۆ له‌ 3 فه‌رسه‌خی شاری ئێستای مه‌هاباد ، گۆندێک به‌ ناوی دریاز (دریاس) هه‌یه‌ که‌ وادیاره‌ شاری داریاس له‌م جێگه‌دا بووه‌ . له‌ سه‌رده‌می هه‌خامه‌نێشی ، ئه‌م ناوچه‌ به‌شێک له‌ ئیمپراتوڕی گه‌وره‌ی هه‌خامه‌نێشی بووه‌ و دوای ئه‌وه‌ له‌ سه‌رده‌می ئێسکه‌نده‌ر به‌شێ له‌ ئاتۆپاتێنی ماد بوو که‌ ژێراڵی هه‌خامه‌نێشی ئاتۆپات و دوای ئه‌و جێ نشینه‌کانی به‌ سه‌ر ئه‌و ناوچه‌دا ده‌سه‌ڵات دارێیان ده‌کرد . له‌ سه‌رده‌می سه‌فه‌ویه‌ ناوچه‌ خۆر ئاواییه‌کانی ئیران گۆڕه‌پانی خه‌بات و پێکدادانی دوو ئیمپراتوری سه‌فه‌ویه‌ و عۆسمانی بوو و ده‌سه‌ڵات دارانی ناوچه‌یی له‌ وێڵایه‌تی باخته‌ر به‌ پێی توانای هه‌ر کام له‌م دوو ئیمپراتوری هه‌ر ماوه‌ێی سه‌ر به‌ لاێینی یه‌کێکیان بوو . ئه‌م شاره له‌ ڕابدوودا به‌ هۆی بوومه‌ له‌رزه‌ێیک له‌ نێو چوو و بۆ جارێکی تر درۆست کراوه‌ . ده‌ور و به‌ری ئه‌م شاره‌ ئاسه‌واری مێژوویی زۆر هه‌یه‌ .

به‌شێک له‌م ناوچه‌ له‌ ساڵی 1946 به‌ ڕێبه‌ری قازی محه‌ممه‌د سه‌ربه‌ خۆیی خۆی ڕاگه‌یاند و به‌شێک بوو له‌ کۆماری مه‌هاباد . ‌ مه‌هاباد له‌ سه‌رده‌می ده‌سه‌ڵات دارێک به‌ ناوی بداق ‌سۆڵتان گه‌شه‌ کردنی خۆی ده‌س پێکرد . یه‌کێک له‌ ئامانجه‌کانی بداق ‌سۆڵتان گه‌ڕاندنه‌وه‌ی مه‌هاباد بوو بۆ لووتکه‌ی گه‌شه‌ی خۆی .

[ سه شنبه 27 اسفند1392 ] [ 22:47 ] [ kurdalameh ] [ ]
گۆران ساڵح: سه‌ركه‌وتنی په‌رواز رقوكینه‌ی هاووڵاتیانی عه‌ره‌بی لێكه‌وته‌وه‌
 


گۆران ساڵح رایده‌گه‌یه‌نێت به‌شداریكردنی هاوسه‌ره‌كه‌ی له‌به‌رنامه‌ی عه‌ره‌ب ئایدڵ و سه‌ركه‌وتنی بوه‌ته‌ هۆی رقوكینه‌ی به‌شێك له‌هاووڵاتیانی عه‌ره‌ب.

هونه‌رمه‌ند گۆران ساڵح هاوسه‌ری په‌رواز حسێن به‌PUKmediaی وت: به‌هه‌موو شێوه‌یه‌ك پاڵپشتی خۆم بۆ په‌رواز ده‌رده‌بڕم و ئه‌وه‌ی له‌توانامدا بێت بۆی ده‌كه‌م، ئه‌وه‌ی له‌ توانای مندایه‌ له‌هه‌ڵبژاردنی گۆرانی و چۆنییه‌تی ئه‌داكردن و شێوازی وتنی گۆرانییه‌كان.



گۆران ساڵح له‌باره‌ی هێنانی ناوی كوردستان له‌كه‌ناڵیMBC1 له‌به‌رنامه‌ی عه‌ره‌ب ئایدڵ له‌لایه‌ن هاوسه‌ره‌كه‌یه‌وه‌ ئه‌وه‌ی خسته‌ڕوو كه‌ په‌روازی هاوسه‌ری له‌به‌رنامه‌كه‌دا ناوی كوردستانی له‌ڕێگه‌ی ئالاَی كوردستان و ئه‌و نه‌خشه‌یه‌ی له‌ملیدا بووه‌ به‌رزكردوه‌ته‌وه‌و ئه‌وه‌ش وایكرد به‌شێك له‌هاوولاَتیانی عه‌ره‌ب رقوكینه‌ی خۆیان به‌رامبه‌ر گه‌لی كورد ده‌رببڕن، ئاماژه‌ی به‌وه‌شدا بۆ ئێمه‌ی هونه‌رمه‌ند به‌شداریكردن و وتنی گۆرانی به‌زمانی شیرینی كوردی زۆر گرنگبوو، چۆن پێشمه‌رگه‌ خه‌بات ده‌كات و چینه‌كانی تری كۆمه‌ڵگا له‌هه‌وڵی به‌رزكردنه‌وه‌و ناساندنی كلتورو دابونه‌ریتی كورددان، ئێمه‌ش به‌هونه‌ر ئه‌و كاره‌ده‌كه‌ین.



هاوسه‌ره‌كه‌ی په‌رواز راشیگه‌یاند: ئه‌وه‌نده‌ی ئاگاداربم كۆره‌ك تلیكۆم و ئاسیاسێل له‌هه‌وڵی ئه‌وه‌دان كورته‌ نامه‌كان بكه‌ن به‌خۆڕایی یان هه‌ر هیچ نه‌بێت نرخێكی كه‌متر له‌وه‌ی كه‌ ئێستا هه‌یه‌، به‌ڵام هه‌نگاوه‌كه‌ نه‌بوه‌ته‌ هه‌نگاوی كرداری و هیوادارین ئه‌و كاره‌ ئه‌نجامبده‌ن.راشیگه‌یاند: دڵنیام ئه‌ونازناوه‌ ده‌به‌ینه‌وه‌، ئه‌ویش به‌و توانایه‌ی كه‌ په‌رواز هه‌یه‌تی له‌گه‌ڵ ئه‌و هه‌موو دڵسۆزانه‌ی له‌پشت په‌رده‌وه‌ هاوكارمانن.





په‌رواز حسێن ساڵی 1986 له‌ دایكبوه‌و خه‌ڵكی قه‌ڵادزێیه‌و له‌هه‌ولێر گه‌وره‌ بووه‌، هه‌ر له‌هه‌ولێر قۆناغه‌كانی خوێندنی سه‌ره‌تای و ناوه‌ندی و دوا ناوه‌ندی ته‌واوكردوه‌، ئیستا خوێندكاری قۆناغی چواره‌می كۆلێژی هونه‌ره‌ جوانه‌كانه‌ به‌شی میوزك و له‌ ده‌نگ ده‌خوێنێت، خێزانداره‌و منداڵێكی هه‌یه‌ به‌ناوی گۆنا.

samakurd

[ دوشنبه 13 خرداد1392 ] [ 10:28 ] [ kurdalameh ] [ ]
بەهمەنی قوبادی فیلمە نوێیەكەی پێشكێش بە فەرزاد كەمانگەر و سانع ژاڵە دەكا



سینەماكاری كورد بەهمەن قوبادی فیلمی سینەماییی "وەرزی كەركەدەن" كە نوێترین بەرهەمیەتی، پێشكێش بە مامۆستا فەرزاد كەمانگەر و قوتابی سانع ژاڵە كرد. ئەمە بەپێی ڕاگەیاندنێكی بەشی ڕاگەیاندنی فیلمەكە كە وێنەیەكی بۆ ئاژانسی كوردستان بۆ دەنگوباس (ئاكانیوز) هاتووە.



فیلمی سینەمایی "وەرزی كەركەدەن" دوا بەرهەمی سینەماكاری بەئەزموونی كورد بەهمەن قوبادییە كە ئامادەی نواندنە، ئەو فیلمە چیڕۆكی شاعیرێكی كورد بۆ بینەر دەگێڕێتەوە كە لە رێگەی شیعرەكانیەوە بە شوێن ژیانی ونبووی خۆیدا دەگەڕێ.



ئەم فیلمە گێڕانەوەیەكی شاعیرانەیە كە درێژە پێدەری رێگەی فیلمسازیی دەرهێنەری فیلمی سینەمایی "كاتێك بۆ مەستی ئەسپەكان"ە كە دوای فیلمی سینەماییی "پشیلە ئێرانییەكان"، یەكەمین فیلمی سینەماییی خۆی لە دەرەوەی ئێران و بە سوودوەگرتن لە ئەستێرەكانی ناوداری سینەمای ئێران، ئەوروپا و توركیا بە ناوەڕۆكێكی شاعیرانە ساز كردووە.



لەو فیلمەدا بەهرۆز وسووقی ئەكتەری ناوداری سینەمای ئێران دوای 35 ساڵ دووری لە دنیای سینەما رۆڵی ئەو شاعیرە كوردە دەبینێ، هەروەها ئەكتەری بەتوانای ئیتالی "مۆنیكا بێلوچی" كە لە فیلمەیلی وەك"مالێنا" و "نەگۆڕاو"دا رۆڵی بینیوە، هەروەها "بێران سات" ئەكتەری بەناوبانگی تورك "یڵماز ئۆردوگان"، "بئێلجیم بێلگین" دوو ئەكتەری ناوداری توركی و "ئاڕش لەباف" گۆرانیبێژی بەناوبانگی ئێرانی بەشداریی تێدا دەكەن.



بەهمەن قوبادی فیلمەكەی بە "سانع ژاڵە" ئەو قوتابییە كوردەی شانۆی زانكۆی تاران كە لە رووداوەكانی 25ی بەفرانباری 1389 تاران رێكەوتی 13ی شوبات/فێبرایەری 2010 هاتە كوشتن، هەروەها فەرزاد كەمانگەر مامۆستای كورد كە لەلایەن حكوومەتی ئێرانەوە هاتە لەداردان، پێشكێش كردووە.



نواندنی گشتیی فیلمی سینەمایی "وەرزی كەركەدەن" لە ئەیلوول/سێپتێمبەری 2012 لە سینەماكانی ئەوروپا و وڵاتانی فڕەنسا، ئیتالیا، ئەڵمانیا و چەندین وڵاتی تر دەست پێ دەكا.



"وایلدبانچ" wildbunchلە كۆمپانیا بەرچاوەكانی بڵاوكەرەوەی فیلم لە ئاستی ئەوروپا، مافی بڵاوكردنەوەی ئەم فیلمەی لە ئەستۆیە و كۆمپانیای "بی.كی.ام" BKMئەم فیلمە لە سینەماكانی توركیا پێشان دەدا.



قوبادی ئێستە لە ئەمەریكا سەرقاڵی ئامادەكردنی قۆناغەكانی كۆتای فیلمێكی ترە بە ناونیشانی "چاو لە سەرێی كە". ئەم فیلمە یەكێكە لەو 10 كۆمەڵە فیلمە بە ناوی "خودا و مەزەب" كە 10 دەرهێنەر بە 10 مەزەبی جیاواز، لەم كۆمەڵەیەدا فیلمسازییان كردووە.



لە كۆمەڵە فیلمی "خودا و مەزەب"دا چەندین دەرهێنەری ناوداری سینەمای دنیا لەوانە ئەمیر كۆستاریكا، میرا نایێر، گیلێرمۆ ئاریەگا و چەندین دەرهێنەری تر بەشدارن كە بەشی تایبەت بە ئاینی ئیسلام لەم 10 كۆمەڵە فیلمەدا لەلایەن بەهمەن قوبادییەوە ئامادە كراوە.

سما کورد


[ شنبه 25 شهریور1391 ] [ 9:24 ] [ kurdalameh ] [ ]

له‌ناو په‌رله‌مانی ئه‌وروپا ده‌رهێنه‌رێكی كورد خه‌ڵاتده‌كرێت

ده‌رهێنه‌ری كورد مانۆ خه‌لیل

 

 

 

فیلمی (به‌هه‌شته‌كانی عه‌ده‌ن) كه‌له‌ ده‌رهێنه‌ری كورد مانۆ خه‌لیل-ـه‌ به‌باشترین فیلمی ئه‌وروپا له‌به‌شی فیلمه‌ دۆكیۆمێنتییه‌كان خه‌ڵاتی (سیڤیس)ی میدیای ئه‌وروپای به‌ده‌ستهێنا كه‌ خه‌ڵاتێكی راگه‌یاندنی ئه‌وروپایه‌، فیلمه‌كه‌ش له‌نێوان 631 فیلم و له‌ 25 وڵاتی جیای ئه‌وروپا ده‌ستنیشانكراوه‌.

شه‌وی 9/10-5 له‌بینای په‌رله‌مانی ئه‌وروپا له‌ برۆكسلی پایته‌ختی به‌لجیكا به‌ئاماده‌بوونی ژماره‌یه‌ك له‌ گه‌وره‌ كه‌سایه‌تییه‌ سیاسییه‌كان و هونه‌رییه‌كانی ئه‌وروپا به‌تایبه‌تی ئه‌ڵمانیا، مه‌راسیمی دابه‌شكردنی خه‌ڵاته‌كه‌ به‌ڕێوه‌چوو، لای خۆشیه‌وه‌ پاش پیرۆزبایی لێكردنیان ئه‌نگێلا مێركڵ راوێژكاری ئه‌ڵمانیا سه‌ركه‌وتووه‌كانی خه‌ڵاتكردو مه‌راسیمه‌كه‌ش له‌لایه‌ن ژماره‌یه‌ك كه‌ناڵی ئه‌وروپاوه‌ په‌خشكرا.

خه‌ڵاتی سیڤیسی میدیای ئه‌وروپا پێشكه‌شی باشترین كاری ته‌له‌فزیۆنی و سینه‌مایی ده‌كرێت كه‌ چاره‌سه‌ری مه‌سه‌له‌كانی كۆچ و پێكه‌وه‌ ژیانی هاوبه‌ش له‌نێوان رۆشنبیران و ئایینه‌كانی ئه‌وروپا ده‌كات، هه‌روه‌ها نرخی ئه‌م خه‌ڵاته‌ش به‌ نه‌خت 40 هه‌زار یۆرۆیه‌.

فیلمه‌كه‌ی مانۆ خه‌لیل (به‌هه‌شته‌كانی عه‌ده‌ن) دوو ساڵ له‌مه‌وبه‌ر وێنه‌ی گیراوه‌و باس له‌ ژیانی پێنج خێزان ده‌كات كه‌ نیشتمانه‌كانیان جێهێشتووه‌و له‌ سویسرا ده‌ژین، له‌لایه‌كه‌وه‌ شه‌پۆله‌كانی ئه‌وین لێیانده‌دات و له‌لایه‌كی تریشه‌وه‌ خه‌ونه‌ ونبووه‌كانیان.

ئه‌م فیلمه‌ ژماره‌یه‌ك خه‌ڵاتی تری به‌ده‌ستهێناوه‌، له‌وانه‌ خه‌ڵاتی لوئلوئه‌ی سینه‌مای سویسرا له‌ساڵی 2011 دا، هه‌روه‌ها به‌شداریشبووه‌ له‌ ژماره‌یه‌ك فێستیڤاڵی تر له‌گرنگترینیان فێستیڤاڵی به‌رلینی سینه‌مایی-یه‌.

 

PUKmedia  


[ چهارشنبه 10 خرداد1391 ] [ 10:15 ] [ kurdalameh ] [ ]
زیلان ئۆدەباشی: كورد لەسینەمای توركیدا وەك رەشپێستەكانی ئەمریكان



زیلان لەساڵی 1988 لە ئامەد، لە دایكێكی تورك و باوكێكی كورد لەدایك بووە. یێڵماز ئۆداباشی باوكی شاعیرێكی نێودارە. لە ئیزمیر چووەتە قوتابخانە، لەوێ لەساڵی 2002 نێوبانگی دەركرد. وێنەكانی لە چەندین گۆڤاری ژناندا بڵاوكرانەوە. لەساڵی 2006 بەشداری لە درامای تەلەڤزیۆنی و فیلمی سینەماییدا كرد. لەساڵی 2010دا بەشداری پێشبڕكێی شاجوانی ئاڤۆنی كرد و دووەم بوو.
زیلان ئۆداباشی، بە فیلم و جوانییەكەی سەرنجی خەڵكی توركیای بەگشتی بۆ لای خۆی راكێشاوە. دوای ئەوەی بەشداری لە 6 زنجیرە دراما و فلیمێكی سینەمایی كرد، لەفیلمی (قڕێژ)ی یوسف چەتین كە باسی جاشایەتی و رەوشی ژنان دەكات لە كوردستان، رۆڵی سەرەكی گێڕا . ئەو فیلمە مانگی رابردوو لە سینەماكانی توركیا نمایشكرا. ئێستا دایكە، بەڵام دوای ئەوەی هاوژینەكەی خیانەتی لێكرد متمانەی بە پیاوان زۆر كەم بووە. بۆ ئەو نە پارە و نە جوانی پیاو گرنگ نییە، بەڵكو”پیاوە دڵ پڕ سۆز و زیرەكەكان سەرنجم رادەكێشن”. سەبارەت بەكاركردنی لەبواری هونەریدا دەڵێ” دایكم پشتگیریم دەكات، بەڵام باوكم هەندێكجار هەندێك شت قبوڵ ناكات”. ئەو كە بەزەحمەت هەڤپەیڤین دەداتە رۆژنامە گەورەكانی توركیاش، لە هەڤپەیڤینێكدا لەگەڵ (رووداو)دا دەڵێ، پێیخۆشە بۆ كاری جیدی بێتە باشووری كوردستان. 

هەڤپەیڤین: محەممەد سەباتلی

رووداو: لەكوێ لەدایكبووی، لە كوێ گەورەبووی؟
زیلان ئۆدەباشی: لە شاری ئامەد لەدایكبووم، لە شاری ئزمیریش گەورەبووم.

رووداو: كاتێك قوتابی قوتابخانەی ناوەندی بووی بەشداری زنجیرە دراما و شانۆگەریەكانت كرد؟
زیلان ئۆدەباشی: بەڵێ لەوكاتەوە دەستم پێكرد، بەڵام هەر لە تەمەنی منداڵییەوە بێجگە لەكاری نواندن هیچ كارێكی دیكەم بەخەیاڵدا نەهاتووە. 









ادامه مطلب
[ سه شنبه 25 بهمن1390 ] [ 0:52 ] [ kurdalameh ] [ ]

به رهه می نوی عه دنان که ریم ده گه ل کامکاره کان

image

 

 

رووداو-سلێمانی

هونەرمەندی گۆرانیبێژی كورد (عەدنان كەریم)رایگەیاند، لەگەڵ كۆمپانیای (ئاڤا میدیا) گرێبەستی ئیمزاكردووە بۆ بڵاوكردنەوەی دوایین بەرهەمی هونەریی (خاتوون)

رۆژی چوارشەممە 3/8 لەكۆنگره‌یه‌كیدا كە بۆ ناساندنی دوایین بەرهەمی خۆی لەگەڵ گروپی كامگارەكان بۆ رۆژنامەنووسانی سازكردبوو له سلێمانی‌ ‌ عەدنان كەریم گوتی كە خوازیارە له‌گه‌ڵ ده‌ستپێكردنه‌وه‌ی‌ ده‌وامی‌ خوێندن سیدیه‌كه‌ی‌ بڵاو ببێته‌وه‌.

لەكۆنگرەكەدا ناوی گۆرانی نێو بەرهەمەكەی ئاشكراكردو رایگەیاند گۆرانییەكان كە سەرجەمیان شیعری عەبدوڵڵا پەشێون، به‌ناوه‌كانی‌ (چاوه‌ڕوانیی‌، خۆشم ده‌وێی‌ - خاتوون، دارستانی‌ سوتان، داگه‌ڕان، له‌به‌رده‌رگه‌، ئاواتێك‌و جوانیت)

بەرهەمی خاتوون، لەلایەن كامگارەكانەوە ئاوازو موزیكی بۆدانراوەو عەدنان لەگەڵ (سەبا كامگار) بەشێوەی دوێت گۆرانییەكانیان گوتووەتەوە.

ده‌رباره‌ی‌ تۆپبارانكردنی‌ ناوچە سنوورییه‌كان لەلایەن تورکیاوه گوتی " هه‌ر هێزێك ده‌ستدرێژی‌ بكاته‌ سه‌ركوردستان وه‌ك هونه‌رمه‌ند به‌رگریی‌ ده‌كه‌م‌و پێم ناخۆشه‌و هه‌میشه‌ دژی‌ ده‌وه‌ستمه‌وه‌"

 

[ پنجشنبه 26 آبان1390 ] [ 23:24 ] [ kurdalameh ] [ ]

چاو له‌ چه‌ند كورتیله‌ چیرۆكێكدا….

(1)

چاوی ئه‌ومان گۆڕییه‌وه‌ له‌گه‌ڵ خۆر. خۆر كه‌ هاته‌ نێو جه‌سته‌كه‌ی، بوو به‌ خه‌ڵووز و توایه‌وه‌، چاوی ئه‌ویش له‌ ئاسۆوه‌ وه‌ك رۆژێكی نوێ هه‌ڵات..

 

(2)

 

كه‌ له‌ جه‌سته‌ی مردووه‌ رۆح زیندووه‌كان ده‌گه‌ڕاین، به‌ هێواشی ئێسك و پروسكه‌كانمان له‌ گڵی ڕه‌ش جیا ده‌كرده‌وه‌، من ته‌نیا به‌ دوای سۆراغی چاوه‌وه‌ بووم، كه‌ كه‌لله‌ سه‌رێكم هه‌ڵكۆڵی، چاوێك كه‌وته‌خواره‌وه‌، دیوی ده‌ره‌وه‌ی دوایین وێنه‌ی سه‌ر ڕه‌شێنه‌ی تێدا هه‌ڵگیرا بوو كه‌ وێنه‌ی مرۆڤێكی دڕنده‌ بوو به‌ ته‌قاندنی ڕێژنه‌ی گولله‌وه‌ به‌ره‌و پێشه‌وه‌ ده‌هات، دیوه‌كه‌ی تر، هه‌زاران چاو روبارێك خوێنیان لێده‌رژایه‌ ده‌ریایه‌كی سوور.

 

(3)

 

به‌ بیرم نایه‌ت مردووی چاو كراوه‌م دیبێ له‌ ژیانم دا، ئه‌وه‌نده‌ لێی نزیك بوومه‌وه‌ فرمێسكه‌كانم ده‌ڕژانه‌ سه‌ر سینگی ئه‌و.. ماوه‌یه‌ك بێده‌نگ مام، گیانم سڕبوو، راپه‌ڕیم، چاوه‌كانی ئه‌بڵه‌ق، له‌ چاوی هه‌موو كه‌سێكه‌وه‌ كه‌ سه‌یرم كردووه‌ خۆم دیتوه‌، له‌ چاوی كراوه‌ی بابم دا هه‌موو دونیا.

 

(4)

 

هه‌میشه‌ پرو پرێسكه‌م كۆكردۆته‌وه‌، ده‌مه‌وێ له‌ترسی چاو ڕابكه‌م، له‌ هه‌موو چاوێك ده‌ترسم، چاوی مامۆستا، چاوی مار، چاوی دیوار،.. .. . چاوی.. .. .. . ئێواره‌ی دوێنێ چاوی دایكم هات و ته‌واوی چاوه‌كانی تری به‌زاند.

 

(5)

 

له‌ سه‌ر دارو قیسپی هه‌مووپه‌رژینه‌كانی دونیا بۆ به‌رگرتن له‌ هێرشی چاوه‌كان، ناڵ و سه‌ری كڵۆڵی ماڵات هه‌ڵواسراوه‌، له‌ نێو بازگه‌ی هه‌موو چاوه‌كاندا چاوه‌ پاك و سه‌ر ڕاسته‌كان، تیژ تیژ و بێ پرس به‌ناو قه‌دی په‌رژینه‌كان تێده‌په‌ڕن.

 

(6)

 

له‌سه‌ر تیڤیه‌ شڕو هوڕه‌كه‌ وه‌ك لێكۆڵه‌رێكی سیاسی ده‌دوا:

چاوی هه‌موو كه‌سێك نه‌مامێكی ناپاكی بۆ نیشتمان تێدایه‌، پێویسته‌ هه‌رچی زووه‌ به‌ بای نه‌ته‌وایه‌تی ئه‌ونه‌مامه‌ له‌ ڕه‌گه‌وه‌ ده‌ربكێشرێ.

به‌ چاوی دڵ و عه‌قڵ و دیده‌وه‌ سه‌یرمان ده‌كرد، هه‌موو نه‌مامه‌كانی چاوی ئه‌و په‌لكێكی پاكیزه‌ییان پێوه‌ نه‌مابوو.

 

(7)

 

ڕێك له‌ به‌رامبه‌ر ئه‌و وه‌ستا بووم ، كه‌ ئاوڕم لێدایه‌وه‌ سه‌یری منی ده‌كرد، چاوه‌كانی هێنده‌ جوان به‌ ناخی مندا شۆڕببونه‌وه‌، ده‌تگوت چه‌شنی ئه‌ستێره‌یه‌كن له‌ شه‌وێكی ئه‌نگوسته‌چاودا به‌ره‌و ڕووم ئاشنا ده‌بێَ. یه‌ك دوو جار خۆم ده‌خسته‌ په‌راوێزو وامداده‌نا كه‌ بێئاگام، كه‌ به‌ تیله‌ی چاوه‌كانم لێمده‌ڕوانی تین و تروسكای چاوه‌ گه‌وره‌كانی زێتر ده‌چوونه‌ دڵمه‌وه‌، هه‌ستم كرد بۆ یه‌كه‌م جاره‌ چاوێك و خۆشه‌ویستییه‌كه‌ی سه‌رنجم راده‌كێشێ و كه‌مه‌ندكێشم ده‌كات. نێوانی چاوی من و چاوی ئه‌و ته‌نیا شه‌قامێكی جووت سایدی ئه‌وبه‌رو ئه‌مبه‌ر بوو، هه‌ستده‌كه‌م له‌ نێو شه‌قامی هه‌ردوو چاوی ئه‌ودا پیاسه‌ ده‌كه‌م، زێتر تێم ده‌ڕوانێ، ڕێك به‌رامبه‌ری ده‌په‌ڕمه‌وه‌، له‌ به‌رامبه‌رم چاو داناخا، ته‌نانه‌ت ده‌ڵێی سێره‌ی له‌ چاوی منه‌وه‌ داگرتووه‌، ترووكانی ساتێكیش هه‌ستپێناكه‌م، ده‌چمه‌ پێشی، نێوانی برژانگی من و ئه‌و، بستێك و چه‌ند په‌نجه‌یه‌كه‌. چوار پێنج جار هه‌ناسه‌ ده‌خۆمه‌وه‌. به‌خته‌وه‌ری له‌ دیده‌ی ئه‌وده‌بینم. ده‌مه‌وێ بێمه‌گۆ، ناتوانم.. هێشتا من ڕاماوم له‌ چاوی ئه‌و و ئه‌ویش هه‌روا، زمانی جوڵه‌یه‌كی لێپه‌یدابوو، یه‌كسه‌ر شا گه‌شگه‌بووم له‌ خۆشیان. هه‌ر چاومان له‌ چاوی یه‌كتر بڕیوه‌، به‌ ئه‌سپایی فه‌رمووی:

قوربان به‌ زه‌حمه‌تی نه‌زانی ده‌مێكه‌ وه‌ستاوم، كه‌سێ نه‌بوو بمپه‌ڕێنێته‌وه‌ ئه‌و به‌ر شه‌قامه‌كه‌، به‌ یارمه‌تی خۆت !!!؟

سما کورد

[ سه شنبه 5 مهر1390 ] [ 1:8 ] [ kurdalameh ] [ ]
عەرشی خودا...شعر : باکۆ جەلال

 
 image

 

باوەڕتان بێت لە خوێندنگاش بە شەرمەوە دادەنیشم لە سەر کورسی

 لەو ڕۆژەوەی لە دژی خەڵکی کۆیلە و برسی

 کورسیان کرد بەبڕیاردەر ، بە لوتکەی هێز ، بە هێمای شەڕ

 بەجێیی پیاوی گرگن ، گەندەڵ

 لەم ڕۆژانە مامۆستای مێژو لێییپرسیم

 ئەرێ ڕۆڵە بۆ ئارامت لێ بڕاوە. . بۆچی نازانیت دانیشیت؟

 گەر بەو جێگایە سەغڵەتیت دەتوانیت بە پێوە بۆستیت

 وتم سەد جار پێم خۆشترە، سەر بەرەو خوار هەڵم واسی!.

بە مەرجێک ناچارم نەکەیت کە دانیشم لە سەر کورسی

 وتی من لە تۆ تێناگەم بۆ بەم تەختەیە وا قەڵسی؟!.

وتم ئاخە لەوڵاتی من ، ئەم تەختەیە. . جێیی پیاوی دز و جەردەیە

 مامۆستا گیان بۆیە هیچ کات خۆشیم بە بینی نایا چونکە کورسی،

 لە لای ئێمە عەرشی خوایە،!. کورسی بەڵایە. . ب ە ڵ ا یە.

 

باکۆ جەلال

 ئەمریکا – 29/5/2011

 bako. jalal@yahoo. com

[ چهارشنبه 15 تیر1390 ] [ 19:46 ] [ kurdalameh ] [ ]
زه‌مانێک بۆ سه‌رخۆشی ئه‌سڵه‌کان" خه‌ڵاتی باشترین فیلمی له‌ فیستیڤاڵی "که‌ن" وه‌رگرت. ره‌نگه‌ له‌به‌ر ئه‌وه‌ بوو که‌ فیلمه‌که – که‌ هێنانه‌ سه‌ر شانۆی ڵڕ له‌ ئازاری ڵێنج هه‌تیوه‌ که‌ له‌ ناو کێوه‌کانی سنووری ئێران و عێراق‌دا ڵه‌له‌قاژه‌یان بۆ ژیان ده‌کرد- ناوی فیلمی ئێرانیی لێنرابوو. خه‌ڵکێکی که‌م سه‌رنجیان بۆ ئه‌وه‌ چوو که‌ زمانی فیلمه‌که‌ له‌ بری زمانی فارسی، کوردی بوو. "سه‌رخۆشی ئه‌سڵه‌کان" بوو به‌ یه‌که‌مین فیلمی زمانی کوردی، زمانێک که‌ له‌ ساڵی 1940وه‌ له‌ قوتابخانه‌کانی ئێران قه‌ده‌غه‌ کراوه‌، به‌م هۆیه‌وه‌ ده‌ستی به‌ ئازادیی نێونه‌ته‌وه‌یی گه‌یی. ‌
له‌و کاته‌ به‌دواوه‌، قوبادی ته‌مه‌ن 38 ساڵ، به‌ فیلمه‌ بێ هاوتاکانی "گۆرانیه‌کانی نیشتمانی دایکیم" (2002) و "کیسه‌ڵه‌کانیش ده‌فڕن" (2004) بوو به‌ که‌سایه‌تیی ناونه‌ته‌وه‌یی سینه‌مای کورد و گیانی وه‌به‌ر سه‌نعه‌تی سینه‌مای ناوچه‌ کوردنشینه‌کانی ئێران و ئێراق نا که‌ هیچکات نه‌یانبووه‌. جه‌مشیدی ئێکرامی، مامۆستای به‌شی فیلم له‌ زانستگای ڤیلیام ڵێترسۆن ڤاین له‌ نیوجێرسی ده‌ڵێ قوبادی له‌ ڵاڵ ده‌رهێنه‌ره‌ کورده‌کانی تری وه‌ک هونه‌ر سه‌لیم (ڤۆدکا لیمۆن) و جوانۆ رۆژبه‌یانی (ژیان) "سه‌ره‌نجام توانیویه‌تی ده‌نگێکی ئاشکرا و به‌هێز بێ بۆ حه‌شیمه‌تی له‌بیرکراو و گه‌وره‌ترین که‌مایه‌تیی نه‌ته‌وه‌یی له‌ رۆژهه‌ڵاتی ناوه‌راست".

ادامه مطلب
[ سه شنبه 17 خرداد1390 ] [ 13:9 ] [ kurdalameh ] [ ]
شوان په‌روه‌ر و شه‌ریف قه‌یران فیلمێك له‌باره‌ی هه‌له‌بجه‌ به‌رهه‌م دێنن.

 
image

 

"شوان په‌روه‌ر" و "شه‌ریف قه‌یران" له‌ پرۆژه‌یه‌كی هاوبه‌شی هونه‌ری، به‌نیازن فیلمێك له‌باره‌ی هه‌له‌بجه‌ به‌رهه‌م بێنن.

"شه‌ریف قه‌یران" له‌ لێدوانێكدا بۆ به‌شی هونه‌ری ئاژانسی هه‌واڵی "په‌یامنێر" له‌وباره‌وه‌ رایگه‌یاند: "كار بۆ فیلمێكی سینه‌مایی ده‌كه‌ین كه‌ به‌ هاوبه‌شی نێوان من و شوان په‌روه‌ر به‌رهه‌م ده‌هێنرێت،ئه‌و فیلمه‌ له‌باره‌ی هه‌له‌بجه‌یه‌ و پێشمه‌رگه‌یه‌".

"قه‌یران" گوتیشی: "ناوی فیلمه‌كه‌ "هه‌له‌بجه‌ و ئه‌ڤینا كوردا"ــه‌ و سیناریۆی ئه‌و فیلمه‌ش له‌ لایه‌ن خۆمه‌وه‌ ئاماده‌ كراوه‌ و من و شوان په‌روه‌ر وه‌كو ئه‌كته‌ر تیایدا رۆڵ ده‌گیرێن".

ئه‌و راشیگه‌یاند، ماوه‌ی فیلمه‌ (120) خوله‌كه‌ و چه‌ندین ئه‌كته‌ر له‌ باكووری كوردستان به‌شداری له‌و پرۆژه‌ سینه‌ماییه‌ ده‌كه‌ن و كاری وێنه‌گرتنیش له‌ مانگی ئاداری داهاتوو له‌ هه‌له‌بجه‌ ده‌ست پێده‌كات و پێشبینی ده‌كرێت، له‌ مانگی سێپته‌مبێری (2011) نمایش بكرێت.

 

سما کرد       http://semakurd.net/sorani/index.php/newss/242.html

 

[ چهارشنبه 18 اسفند1389 ] [ 15:15 ] [ kurdalameh ] [ ]
در جواب آسو= که این مطلب ( طبقه بندی زبانها)را از روی تعصب پنداشته

در جواب شما و همه علاقمندان متن کامل مقاله را می گذارم که مطالعه بفرمائید و نظر خود را بنویسید ، به امید استفاده همه و بیداری و خودباوری کسانی که خود را باور ندارند مانند " آسو " که این مطلب را از روی تعصب می داند و گفته: این مطلب از روی تعصب است. دوست گرامی مقاله را که ما ننوشتیم ، بلکه یک مجله معتبر بین المللی چاپ کرده که توسط یک نویسنده معروف نوشته شده است، اگر دوست داشتی مقاله را به زبان اصلی هم در وب قرار می دهیم ( اگر می تونی استفاده کنی!!!) . ما چند دانشجوی کورد هستیم در دانشگاه علامه که زبانهای مختلف می خوانیم و هر کسی با توجه به رشته خود مقالات را ترجمه می کند، این مقاله نیز توسط یک دانشجوی کورد مسلط به زبان فرانسه ترجمه شده است .

موفق باشید.

[ یکشنبه 7 آذر1389 ] [ 11:45 ] [ kurdalameh ] [ ]
در جواب " میثم کورد"  ( meysam kurrd )و " سلاو"

میثم کورد : منبعتون چیه؟

سلاو : منابع را ذکر کنید.

ضمن تشکر فراوان از دقت نظرتون و خواندن مطالب به عرض می رسانیم :

مطلب را در پاسخ به رامین قرار دادیم ، قبلا به صورت کامل و با ذکر منبع مطلب را ارائه داده بودیم ، می توانید به نوشته های پشین شهریور ۸۷ مراجعه کنید.

و اینک ذکر منبع و نویسنده مقاله که یک مجله معتبر بین المللی است و همچنین نام نویسنده که یک نویسنده نام آشنا در جهان مطبوعات است :

منبع : مجله بین المللی  le français dans le monde no 355 janvier 2008

نوشته ی:پروفسورلوئی ژان کالوه

باز هم متشکرم ، به ما سربزنید ، منزل خودتونه.

کورد علامه : وب سایت دانشجویان کورد دانشگاه علامه طباطبائی / تهران بزرگترین دانشگاه علوم انسانی خاورمیانه

[ جمعه 5 آذر1389 ] [ 13:28 ] [ kurdalameh ] [ ]
در جواب رامین :
 
سلام ، ميخواستم بدونم زبان كردي چندمين زبان دنياس اخه خودم كوردم؟؟؟؟
 
 
طبقه بندی 88 زبان اول دنیا بر اساس مجموع ارزشها؛:
 
1- انگلیسی 2- فرانسه 3- اسپانیولی 4- آلمانی 5- ژاپنی 6- هلندی 7- عربی 8- سوئدی 9- ایتالیایی 10- دانمارکی 11- ایسلندی 12- فنلاندی 13- رومی 14- روسی 15- لهستانی 16-پرتغالی 17- نروژی 18- ( چینی ) ماندرین 19- عبری 20- چک 21- اسلوونی 22- مجاری 23- کره ای 24- ارمنی 25- استونی 26- ترکی 27- یونانی 28- کاتالانی 29- اسلوواکی 30- کروواتی۳۱- کردی 32- بلاروسی 33- آلبانیایی 34- رومانیایی 35- کیروندی / رواندایی36- تاگالوگ 37- هندی 38- باهاسا 39- بلغاری 40- فارسی 41- صربی 42- قزاقی 43- هاائوسائی 44- پئول 45- پنجابی 46- سواحیلی 47- آذری 48- بنگالی 49- مینی 50- هاکا 51- ویسایان / سبوئانو 52- اردو 53- سیندی 54- ویتنامی 55- بامبارا 56- ازبکی 57- یوروبا 58- پشتو 59- تامول 60- نپالی 61- گوارانی 62- ایگبو 63- تایلندی 64- جاوانایی 65- یوئه 66- ووئی 67- اکراینی 68- خمری 69- آفریقایی 70- سودانی 71- گرجی 72- بوجپوری / بیهاری 73- خیانگ 74- مادوری 75- گانی 76- ژوانگی 77- گوجاراتی 78- تلوگو 79- ماراتی 80- مالایی 81- سینگالی 82- راجاستانی 83- کاننادا 84-اوریایی 85- آمهاریک 86- آسامایی 87- شونا 88- بیرمانی  
[ شنبه 29 آبان1389 ] [ 17:10 ] [ kurdalameh ] [ ]
                                       معرفی چندسایت جدید کردی

 ۱-                               http://akademiyaziman.com/ 

 

این سایت جدید به صورت اختصاصی به زبان و ادبیات کردی می پردازد .
این سایت به صورت تخصصی به آموزش زبان و ادبیات کردی می پردازد.
علاقمندان به زبان و ادبیات کردی می توانند از این سایت مفید استفاده نمایند.
-------------------------------
۲-
http://bersiv.com/formation/lecons/lecon-1/comment-page-1#comment-114
 
این هم  یک سایت جدید آموزش کردی کرمانجی با توضیحات به زبان فرانسه
 
-------------------------------------------
۳- 
 http://rizgari.com/modules.php?name=News&file=article&sid=25640
 
و این هم سایتی دیگر به زبان کردی
به خاطر همین فعالیتهای زیاد علمی ادبی و انترنتی است که در طبقه بندی زبانها زبان کردی رتبه ۳۱ را در میان زبانهای دنیا کسب کرده است .
 
[ شنبه 24 مهر1389 ] [ 16:24 ] [ kurdalameh ] [ ]

Mînak: Gulanê xwar.

Ez diçim.

Belgên daran weşîyan.

Peydakirna subjekta wan hersê tevgehan, bi formula jor dê wiha bi.

Ez/em dê ji tevgeha yek bipirsîn: Kê xwar? Bersîva pirsê dibe “Gulan”, û Gulan dibe subjekta tevgehê(hevokê). Wek tê xuyakirin “Gulan” xîm, bingeh, binyata tevgehê ye. Û ser gotinakir(xwar) dixebite.

Subjekta tevgeha duyan ji: Dîsan ji formula jorê dê bilivîn: Kî diçe? Bersîv dibe “ez”û ez dibe subjekta tevgehê anji dibe xîm anji bingeha tevgehê.Wek tê dîtin disan ser gotinkirê(diçe) kardike.

Mînaka sêyan ji: Dîsan dê ji formula jorê bilivîn, lê wê care şuna kê/kî ez dê gotina çi denim ber gotinakir, û bipirsim: Çi weşîyan? Bersîv dibe “Belgên daran”, li vir ji “Belgên daran “ dibe subjekta tevgehê anji dibe bingeha, xîm, temel,esas anji binyata tevgehê.

Subjektên tevgehên jor hatîne destnîşankirin, hemî aşkire û aktivîn.

Wek weşartî ji dê wiha bi:

-Gelo Ferhadî nan xwar? Tevgehek pirsî ye. Cihê her gehekê aşkire ye. Ferhat(subjekte-bingehe) xwar ji gotinakir e. Bersîv dana wê tevgehê kurtî dê wiha bi: Mirov dikare bêji” Erê xwar”, û mirov dikare bêje: Belê xwar. Li herdu rewşê de subjek ne hatîye karînan bersîv bi kurtî hatîye dayîn. Rewşên wiha de, subjektê(bingeh)dikare hêsanî bên weşartin. Wek minaka “Belê xwar” anji Erê xwar de subjek hatîye weşartin, Eger tevgeh bi hemi gehan ve bê karînan, divîya wiha bûya: Belê Ferhadî nan xwar.

Anji wek forma fermanî de ji subjekt(bingeh) weşartî ye. Minak: bixwe-biçe-rabe-bike….. li vir subjekt weşartî ye. Vekirna vê wihaye: Tu bixwe ye,anji Tu biçe ye. Lê rewşên wiha de subject-bingeh nayên karînan weşartî dimînin.

Subjek (bingeh) nav tevgehê(hevok) de dikare wek forma pasiv ji ravesti: Name bi min, hate nivîsandin. Wê tevgehê de pirsa subjekt peydakirnê ji wiha ye: Name bi kê hate nivîsandin? Bersiv dibe”min” ew ji subjekta(bingeha) tevgehê ya pasiv e.

Mabesta min bi çavek din nêrîna mijarê ye.Ne ku ji termên rêzmanê kurdî-kurmancî re sergêjî anji tevelhevîyek peydakirin ne.Berovajîyê ve hîvî û mabesta min ev e, mijar bi vî awayî, piçek din ronîtir û zelaltir bibe.Hîvîdikim wek min xwestî hatî bi cih.

Mustafa Kaplan

[ جمعه 19 شهریور1389 ] [ 19:0 ] [ kurdalameh ] [ ]
تکمیل مطلب " بزرگان ملت کرد"

با توجه به اینکه در مطلب قبلی بزرگ مردان کرد نام برده شده بودند خانم " گه شین" زحمت کشیدند و با ذکر نام برخی از بزرگ زنان تاریخ کرد مطلب را کامل نموده اند. :

خاتون عصمت ایوبی نوه ی صلاح الدین ایوبی :تاسیس بزرگترین مدرسه علوم دینی در بغداد
خاتون خورشید مریوانی مادر شاعر معروف قانع مریوانی کتاب با ارزشی در آداب خانه داری و آشپزی سنتی خودمان نوشته است (من نخوندمش )

خاتون شاناز ،دختر مولانا یعقوب اردلان وی در جریان حمله ی قزلباشها شهامت بسیار زیادی از خود نشان داد .
خانزاد ،حکمران امارت سوران در قرن 12 می زیسته و مدتهای طولانی امورات سورانها را اداره کرد و هیچگاه تسلیم عثمانی ها نشد .
دولت خانم ،همسر عز الدین محمد حاکم لرستان ،پس از فوت همسرش حکمرانی لرستان را بر عهده داشت وی در 716 هجری میزیسته.

روناک یاسین مریوانی ،استاد و پژوهشگر دانشگاههای هاروارد و دوبلین ،سال 1299در یکی از روستای مریوان به دنیا آمد و در 1381هجری شمسی در واشنگن در گذشت .

زه ری یوسف متولد تفلیس در 1966 میلادی دکترای خود را از دانشگاه لنینگراد اخذ نمود در حال حاضر در هامان دا نشگاه در قسمت کرد شناسی مشغول به تدریس است .
فاطمه ایوبی در سال محدث بزرگی بود و فاطمه خان اداره منطقه ی رو انداز را تنا آخر عمر بر عهده داشت
فاطمه قه ره جنگ آور کرد . وی در جنگ بین قیصر روسیه و ارتش ترکیه جنگید.
فاطمه الکردی فرزند احمد آلکری سیاستمدار بزرگی بود .

قدم خیر فیلی او نیز جنگ آور بود قیام بزرگی ترتیب داد و 5 سال در نقابل رضا مقاومت کرد و سر در زندان رضا شاه در گذشت .

لیلی بدر خان هنر مند و موسیقی دان .

ماه اشرف اردلان (مستوره اردلان ) شاعر معروف کرد .

ماها نه رگز وبرا حلیم جنگ آور کرد در مقابل ارتش ترکیه .

والیه خانم دختر امان الله خان وی نیز به اداره ی امور کردستان بعد از مرگ همسرش پرداخت
...

و این تحقیقات من تا ادامه دارد البته برای بعد از امتحانات ترم تابستانم .

فرستنده : گه شین خانم از وبسایت " گه لاریزانی گه شین"

با سپاس فراوان از ایشان امیدوارم مورد استفاده قرار بگیرد و بقیه خوانندگان وبسایت کورد علامه نیز برای ما مطالب خود را در زمینه زبان فرهنگ و ادب کردی ارسال نمایند.

[ سه شنبه 2 شهریور1389 ] [ 0:59 ] [ kurdalameh ] [ ]
ملت کرد همانند کلیه ملل جهان دارای افتخاراتی بس عظیم است. فرزندانی در دامن آب و خاک کردستان پرورده شده اند  که نه تنها جامعه و ملت خود بلکه ملل دیگر هم از آنها بهره برده اند.

 کردها سردارانی چون «اشپوئن» « آریو برزن» «صلاح الدین ایوبی » «صارم بگ»

 وصحابی  چون «گابان»

و علمائی چون «ابن خلکان» «ابن قتیبه دینوری» «ابن اثیر» «قزلجی»

 و قاریانی چون «عبد الباسط»

و شعرائی چون «خانی» «حاج قادر کویی» «نالی» «په شیو» «موید زاده»

و فیلم سازانی چون «یلماز گونایی» بهمن قبادی»

 و رمان نویسانی چون «ابراهیم احمد» یاشار کمال» و نویسندگانی چون «بدلیسی» «قره داغی» «عقاد»  »بدر خان»

 و مترجمانی چون «محمد قاضی» «هه ژار» «خرم دل» «ابراهیمی»

و مبارزانی چون «شیخ سعید» «شیخ شمزینی» «احسان نوری پاشا» «شریف زاده» «معینی» «بارزانی بزرگ»

 و عرفایی چون« شیخ سراج الدین» «حسام الدین»  «شیخ عبید الله» و.......... داشته است.

باید مسلمین غیر کرد بیش از کردها به «صلاح الدین ایوبی» افتخار کنند. تا جهان باقی است مسلمین در تاریخ و تفسیر مدیون «ابن اثیر» و قاریان قران شاگرد «عبد الباسط» خواهند بود.

تاریخ ادب فاقد صد نفر مثل «خانی»  «نالی» و «مولوی» است وایران به وجود «هه ژار» و «محمدقاضی» افتخار می کند.

[ شنبه 9 مرداد1389 ] [ 1:27 ] [ kurdalameh ] [ ]
«گیبودوس» یک منتقد و طنز نویس معروف فرانسوی است که معمولا در مورد همه ملتها می نویسد و نوشته هایش دارای اعتباری خاص و پر طرفدار است. طنزهایش معمولا عمیق هستند و هیچ وقت  طنزهایش حرمت شکنی و توهین به ملتی را بر ندارد. در مورد ملت کرد نیز طنزی نوشته بود که خواندن آن خالی از لطف نیست. او می گوید:

«یک دوست بوسنیائی دارم که هر وقت او را می بینم از بدبختی و مظلومیت ملتش می نالد، ومن هم  به او دلداری میدهم و به او می گویم : برو خدا را شکر کن اگر فلسطینی بودی چکار میکردی؟

یک دوست فلسطینی دارم که همیشه از سر گردانی و مظلومیت ملت خود گله و شکایت می کند، و من به او مگویم که برو امیدوار باش و زیاد ناراحت نباش، اگر کرد بودی چکار می کردی؟؟؟

یک دوست کرد دارم که ناله و شکایتی ندارد، من هم از این بابت خوشحال هستم، چون اگر شکایت می کرد آنوقت دیگر نمی دانستم چه طوری و با چه چیزی او را دلداری بدهم چه کسی را پیدا کنم که از او ستمدیده تر و سرگردانتر باشد؟؟؟!!!!! 

[ پنجشنبه 17 تیر1389 ] [ 1:42 ] [ kurdalameh ] [ ]
سه روک بارزانی : جوان کورد از جوانان دنیا چیزی کم ندارد ، ادامه مطلب را به زبان کردی با حروف لاتین بخوانید :

Serok Barzanî: Ciwanên Kurd ne kêmî ciwanên din yê Cîhanê ne


avatar

Serokê kurdistanê Mesûd Barzanî, pêşwazîya hemwelatîyê kurd yê firrokevan Nerîman Enwer û tîma wî ya alîkar kir. Nerîman Enwer û tîma xwe firrokeyek dirist kirine û ev firroke dikare du kesan bihilgire.

Firrokeya van xortan di demek kêm de difirre û di demek kêm de dadikeve. Polîs jî dikarin vê firrokeyê bi kar bihînin û wezareta şarevanîyê jî dikare wê bi kar bihîne.

Di vê dîdara han de parêzgarê Hewlêrê Newzad Hadî jî amade bû û Nerîman Enwer, di vê dîdarê de behsa çawanîya diristkirina vê firrokeyê kir.

Nerîman Enwer got, ku gerek dest bi şoreşa zanînê û teknologiya jî bihê kirin û serokê kurdistanê destxweşî li wî û tîma wî kir.

Serokê kurdistanê got, ku heger derfet ji ciwanên kurd re hebe, ew dikarin di gelek waran de dahênanê bikin û ew bi ti awayî jî, ne kêmî ciwanên din yên cîhanê ne.

Serokê kurdistanê got, ku ya giring hebûna bawerîya bi xwe ye û ev karê ku van ciwanan encam dane, cihê şanazîya milletê kurd e.

Serokê kurdistanê got, ku ew dê bi hemû awayî piştgirîya van ciwanan bikin, da ku ew ê karên xwe berdewam bikin û di vê dema nêzîk ya pêş de, dêrendazek (merasîmek) mezin ji bo pêşandan û pêşwazîkirina vê firrokeyê saz bikin.

[ پنجشنبه 13 خرداد1389 ] [ 2:3 ] [ kurdalameh ] [ ]
یک روزنامه آمریکائی( behsa) "هولیر" (پایتخت کردستان عراق) بمانند یک شهر و پایتخت اروپائی. ادامه مطلب را با زبان کردی و با نوشتار لاتین بخوانید:
 Hewlêr wek bajarek Ewropayê ye

NETKURD 

Di raporekê de rojnameyek Amerîkî behsa pêşketina berçav ya Herêma Kurdistanê dike û bi welatên Ewropayî re wê dişibhîne.

Di raporekê de rojnameyek Amerîkî behsa pêşketina berçav ya Herêma Kurdistanê dike û wê bi welatên Ewropayî dişibhîne.

Rojanmeya Weekly Standard ya Amerîkî di hejmara xwe ya nû de û di raporekê de wiha dinivîsîne, “Me di serdanek kurt de bo Herêma Kurdistanê ku 4 milyon û 500 hezar kes ji koma 30 milyon akinciyên Iraqê pêk tîne, wêneyeke cuda li beşên din yên Iraqê dît”.

Di raporê de wiha hatiye nivîsandin, “Li Herêma Kurdistanê mirov hest dike ku hêminiyek bi Rojhilatê Navîn ve diyar e û gefa terorîstan nagihîje wê, berevajî Bexdayê Amerîkî bi cil û bergên taybetî yên xwe di nav herêmê de hatin û çûnê dikin”.

Herêma Kurdistanê hêzên ewlehî û pêşmerge giring dizane, dûr ji tev pirsgirêkên beşên din yên Iraqê ye, kurd berevajî Ereban sipasiya Dewletên Yekbûyî yên Amerîkayê (DYA) dikin ku ji destê rejîma Sedam azad kirine.

Her wiha raporê daye xuya kirin ku pêşketinên Hewlêrê û rewşa giştî ya Iraqê li hev cuda ne, balefirxaneya wekî ya Kenedî ya New Yorkê, banka, bazarên nû, avahî û hotel û tev pêşketinên vî bajarî wekî Ewropayê ne.

[ شنبه 1 خرداد1389 ] [ 15:32 ] [ kurdalameh ] [ ]
            (کورد بوک) ۲۰ کتیب

 (معرفی چند کتاب کردی) ۲۰ کتاب

( التعرف علی کتب کردیه)  : ۲۰ کتب

۱-

گوڵبژێري  ئةدةبي كوردي (شيعري كوردي


۲-

سةما له ناو ئاگردا (شيعري كوردي)


۳-

بةرژةوةند (ئامۆژگاري



ادامه مطلب
[ چهارشنبه 15 اردیبهشت1389 ] [ 17:14 ] [ kurdalameh ] [ ]

 آموزش زبان کردی و نمایی از آن در خیابان های شهر دیاربکر ( آمد ) در کردستان ترکیه

 


Li kolanên Amedê "dersên" kurdî dest pê kir
NETKURD
Aktuelbûn: 2010-04-15 11:28:00


Şaredariya Amedê bi panoyan li kolanên bajêr dest bi dersê kurmancî û zazakî kir.



Şaredariya mezin ya Amedê li ser pnoyên mezin û li seranserê bajêr anatomiya mirovî bi kurmancî û zazakî nivisand û bi vê yekê fiîlen dest bi dersên kurdî kir.

[ چهارشنبه 8 اردیبهشت1389 ] [ 2:43 ] [ kurdalameh ] [ ]
شیخ محمود حفید(رهبر کرد) و ملک فیصل(پادشاه عراق)

 ( بین الشیخ محمود حفید(القائد الکرد )و ملک فیصل(ملک العراق)

 

در روز 13 ایلول سال 1921 میلادی "شیخ محمود حفید"( مشهورترین رهبر کُرد در جنگ جهاني اول) برای مذاکره با "ملک فیصل" به بغداد رفت ( یعنی 2 ماه بعد از انتصاب ملک فیصل به پادشاهی عراق) .

"شیخ محمود حفید" با همراهانش به قصر "ملک فیصل" رفت تا با او به بحث ومذاکره بنشیند،

هنگامیکه بحث و مذاکره میان آن دو شروع شد، "شیخ محمود" بر حقوق ملت کُرد اصرار و پافشاری کرد،

"ملک فیصل" به "شیخ محمود" گفت :

1- چه فرقی می کنه ؟ کُرد و عرب یکي است؟ دو ملت مسلمان هستند و هردو مسلمان؟!

"شیخ محمود" در جواب "ملک فیصل" گفت :

شعور دینی اسلامی بعد از سن تکلیف آغاز می شود ، اما شعور و حس ناسیونالیستی و ملی در خون آدم است و از بدو تولد وجود دارد .(پس ملیت پیش از دین است)

2- "ملک فیصل" به "شیخ محمود" گفت :

تو از سادات هستی و سادات هم از نسل پیامبر هستند و عرب هستند.؟!

"شیخ محمود" در جواب او گفت : اگر من به خاطر انتسابم به سادات عرب محسوب گردم؟ محمّد پیامبر اسلام (ص) هم از نسل حضرت ابراهیم و نوح است که آنها هم کُرد بوده اند، پس باید "پیامبر" هم کُرد محسوب گردد.

بدین ترتیب شیخ محمود ملک فیصل را ساکت کرد و مذاکرات بدون هیچ نتیجه ای به پایان رسید.

ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ

في یوم 13 ایلول 1921 وصل الشیخ محمود حفید( أشهرقادة الکُرد في الحرب العظمی الاولی ) الی بغداد (اي بعد تنصیب ملک فیصل ملکا علی العراق بشهرین) .

ذهب الشیخ محمود الحفید برفقة الحاکم السیاسي لمقابلة الملک فیصل ، و التحدث معه ، و کان یأمل هو أن یکون الشیخ محمود حکمدارا ، أي متصرفا کالآخرین ، و عندما بدأ الحوار و النقاش ، أصرّ الشیخ محمود علی حقوق الکُرد ، و عند ذلک قال له الملک فیصل: لیس هناک فرق بیننا ، الکُرد و العرب شعبان مسلمان ، و أنت "سید" و "عربي" مثلي ، فردّ علیه الشیخ محمود بقوله : الشعور الدیني الاسلامي یبدأ مع بلوغ سنّ الرشد ، اما الشعور القومي فهو ممزوجة بالدم ، فأذا اعتبرت "عربیا" بسبب انتسابي الی السادة فإنّ نبینا محمد "ص" الذي یرتبط بإبراهیم و نوح من حیث النسب والقومیة ، فیجب أن یعتبر"کُردیا" حسب هذا المفهوم، فأسکت الملک فیصل .

[ شنبه 28 فروردین1389 ] [ 2:39 ] [ kurdalameh ] [ ]

1 سلاو سالی تازه تان پیروز بیت به ریزان.(سلام سال نو شما مبارک و فرخنده)

2- ئه مه وی تاکه به یتیکی کوردی بنوسم و به بیرو رای خوم شه رح و ته حلیلی که م. (یک بیت شعر کردی را می نویسم و شرح می کنم به مناسبت سال نو در مورد زیباترین واژه "عشق" )

ئه وین گوله  ...............  مه لی پو په و چله.

ئه وین = عشق

گول = گل

مه ل = گنجشک

پو په و چل = شاخ و برگ

ترجمه بیت :

عشق گٍل است گنجشک روی شاخ و برگ است.

تحلیل :

در این بیت کوتاه و زیبای کُردی محاسن و معایب ، زشتیها و زیبائیها و نکات مثبت و منفی عشق بزرگترین موضوع تاریخ بشریت و زیباترین آن نگاشته شده و آمده است، چگونه ؟

محاسن :

در مصراع اول : عشق زیبا جلوه داده شده است و به گل که مظهر زیبائی است تشبیه شده است .

و در مصراع دوم : نیز به گنجشک که آن هم جلوه ای زبیا و دوست د اشتنی از طبیعت است با تصور بودن آن بر روی شاخ و برگ درخت تشبیه شده است.

معایب :

در مصراع اول :عشق به گُل تشبیه شده است که اشاره به کوتاه بودن عمرآن است و پرپر شدنش ،

و در مصراع دوم : عشق به گنجشک روی شاخ و برگ درخت تشبیه شده است که کنایه از عدم ثبات عشق است و نوسان و تغییر مداوم و پی در پی آن.

مکان عشق : قلب است، و قلب هم یک واژه عربی و به معنی دگرگونی و تغیر و انقلابات است و اسم دلیل بر مسمی است، بنابر این جمله : " همیشه در قلب منی " و "فقط تو در قلب منی " اشتباه است ، چرا ؟ چون دو واژه "قلب" و "همیشه" متضاد هستند و با هم جمع نمی شوند.گونه می شود جائی (قلب) که محل انقلابات و دگرگونی است چیزی (عشق) در آن همیشه ای و ثابت باشد؟؟؟؟؟؟؟؟؟!!!!!!!!!!!!!!!!

راستی نظر و تحلیل شما چیست؟ لطفا هر چی به ذهنتان رسید بنویسید.

[ جمعه 13 فروردین1389 ] [ 1:56 ] [ kurdalameh ] [ ]
چندموضوع مهم (مواضیع هامّه )

فعلا تیتر آنها را می نویسم تا سر فرصت .........؟؟؟؟

۱-حلبچه برگ دیگری از جنایات علیه کردها و انسانیت.hj5

در ۱۶ مارس ۱۹۸۸ رژیم واقعا جنایتکار صدام حسین  با همکاری غربیان مدعی دروغین دموکراسی شهر کردنشین حلبچه را بمباران شیمیایی کردند . رمضان اوزتورک از روزنامه ملیت ترکیه اولین خبرنگاری بود که جنایات صدام حسین در این شهر را به تصویر کشید.
 
مجلس فدرال کانادا : فاجعه حلبچه جنایت علیه بشریت است.
مجلس فدرال کانادا روز ۱۶ آدار ( ماه کردی برابر با مارس ) سالروز بمباران شیمیایی حلبچه را گرامی داشت و این فاجعه را به عنوان جنایت علیه بشریت تصویب کرد. 
 
  (الذكرى الـ 22 لمأساة قصف مدينة حلبجة ومنطقتي شارزور وهورامان بالأسلحة الكيمياوية المحرمة دوليا)
 
------------------------------------------------------------------------------

 
۲- میخائیل لازاروف کردشناس معروف روس دار فانی را وداع گفت .
این کردشناس معروف در سن ۵۰ سالگی در تاریخ 12/3 2010 در شهر مسکو وفات کرد.
 
(توضیح بیشتر در مورد زندگر و کارهای بزرگ وی در ادامه خواهد آمد)
 
(موت لازرف الکردلوج المعروف فی روسیا 12/3 2010 بعد 50 سنة و سیأتی حیاته و آثاره بعون الله تعالی في فرصة مناسبة)
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
۳-
مجله جدیدی به نام هناره به جمع مطبوعات کردی پیوست .
برای توضیحات بیشتر درباره مجله هناره کلیک کنید روی :

ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ

۴-رجب طیب اردوغان مسعودبارزانی رهبر منطقه فدرال کردستان را به ترکیه دعوت کرد.

ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ

۵-پنجمین نمایشگاه بین المللی کتاب در هه ولیر ( اربیل ) برگزار می شود .

[ پنجشنبه 27 اسفند1388 ] [ 1:43 ] [ kurdalameh ] [ ]
.: Weblog Themes By WeblogSkin :.
درباره وبلاگ

وبلاگ (کورد علامه) kurdallameh وبلاگ دانشجویان کورد داشگاه علامه طباطبائی/تهران بزرگترین دانشگاه علوم انسانی خاورمیانه به مدیریت"احمدی"(زانا) پیرامون مسائل فرهنگی کورد
ما را یاری فرمائید. تشکر.
مالپه ری کورد عه للامه، مالپه ری خویندکارانی زانکو عه للامه/تاران گه وره ترین زانکوی زانسته مروفایتیه کانی خور هه لاتی ناوه راست به به ریوه به رایه تی: "احمدی"(زانا) یارمه تیمان بده ن سوپاس.
موقع کورد علامه موقع فنی مستقل من الطلبه الاکراد فی جامعه العلامه الطباطبائی/طهران اکبر جامعه فی العلوم الانسانیه فی الشرق الاوسط یدیره "نریمان احمدی"(زانا) مع الصدیق "علی بلخکانلو"
امکانات وب
ایران رمان